Jak to liczymy

1. Co robimy

Dla każdego piłkarza z 13 regulaminowych lig przewidujemy ile goli strzeli w całym sezonie 26/27, i robimy ranking od najwyższej liczby. Cel: nie pomylić się w drafcie.

2. Czego nie robimy (i dlaczego)

Nie patrzymy tylko na “ile strzelił w zeszłym sezonie”, bo to jest w dużej mierze loteria. Gość potrafi strzelić 20 w jednym roku a potem 8 w następnym nie będąc gorszym piłkarzem — po prostu piłka w innym roku odbiła się od słupka a nie do siatki.

Zamiast tego patrzymy jakie on tworzy sytuacje. To jest dużo bardziej stabilne rok do roku. Potem z tego wyliczamy ile z tych sytuacji powinno się zamienić w gole.

3. Co dokładnie bierzemy pod uwagę

Każdy piłkarz dostaje ocenę na podstawie ośmiu rzeczy:

1. Ile strzela na mecz — najważniejsze. Gość który strzela 4 razy w meczu przez trzy lata będzie dalej tyle strzelał. To jego natura.
2. Jakość tych strzałów — z 5 metrów czy z 25. Ktoś kto strzela z bliska częściej strzela gole.
3. Skuteczność — czy trafia częściej niż by wychodziło ze statystyki. Ale tu jesteśmy ostrożni bo to często zwykły fart.
4. Ile będzie grał — jeśli w tym sezonie gra 60% meczów, to znak że albo jest rotacyjny, albo kontuzjowany. W przyszłym roku pewnie tak samo.
5. Jak mocna jest jego drużyna — napastnik Bayernu ma dużo więcej okazji niż napastnik średniaka. Sprawdzamy ile xG tworzy cały klub.
6. Wiek — do 29 lat wszystko OK, po 30 powoli zaczynamy odejmować. 33-latek dostaje już 10% kary, 36-latek 34%.
7. Czy strzela regularnie — jeden gol co mecz vs hat-trick raz na kwartał. W piłkarzykach wolimy tego pierwszego bo wystawiasz trójkę, a nie całe 34 kolejki.
8. Czy bierze karne — jeśli tak, dodajemy mu 5-9 goli jako “pewniak”. Warunek: musiał strzelić co najmniej 55% karnych w ostatnim sezonie.

Dodatkowo minus za granie w Lidze Mistrzów (−7% minut, bo rotacja), i wyłączenie “szczęśliwych strzelców” (gdy ktoś strzelił dużo więcej niż wynikałoby z ich xG).

4. Wzór

To jest uproszczona wersja — ale generalnie tak to działa:

prognoza goli =
    70% × (jak gra ogólnie przez 3 sezony)
  + 30% × (jak gra teraz w 25/26)
  + gole z karnych (jeśli jest takerem)

Tych 70/30 to bezpiecznik. Gdybyśmy patrzyli tylko na 3 sezony wstecz, to przegapilibyśmy kontuzje i spadki formy (np. Lewandowski na ławce). Gdybyśmy patrzyli tylko na obecny sezon, przegapilibyśmy że ktoś miał słabsze pół roku ale wróci do formy.

5. Wagi sezonów

Gdy liczymy “ogólny poziom gracza”, bierzemy 4 sezony ale z różnymi wagami:

Można by dać najnowszemu 50% (bardziej reagujemy na aktualną formę) albo 25% (bardziej ufamy długiej historii). Obecne wagi są trochę na czuja plus trochę na danych historycznych — do dyskusji.

6. Wiek — tabela kar

Krzywa jest trochę łagodna — nie odbieramy 33-latkowi połowy goli bo i tak już to łapiemy przez mniejsze minuty. Niektórzy uważają że powinna być ostrzejsza.

7. Dostępność

Liczymy procent minut które gracz wyciągnął w 25/26 z możliwych do tej pory. 100% = starter, każdy mecz pełne 90 minut.

Plus: jeśli w 24/25 był starterem, a w 25/26 siedzi (strata roli), dostaje dodatkowe −35%. Odwrotnie — jeśli ktoś awansował z rezerwy na startera, +8%.

8. Regularność

Patrzymy na ostatnie 90 meczów i liczymy w ilu z nich strzelił co najmniej jednego gola. Porównujemy to do tego, co by wyszło losowo (gdyby jego gole były rozrzucone równomiernie).

9. Szczęście / pech (xG)

Czy w tym sezonie strzelił więcej niż by powinien ze statystyki czy mniej? Jeśli dużo więcej — to fart, pewnie za chwilę wróci do normy (minus). Jeśli dużo mniej — to pech, powinno się odbić (plus).

Uwaga: jeśli gość strzelał mniej bo był kontuzjowany (czyli ma niską dostępność), nie dajemy mu plusa. Bo to nie “pech”, tylko nieobecność. Tak jest w przypadku Moise Keana.

10. Karne

Jeśli gracz brał karne w ostatnim sezonie (co najmniej 3 próby) i trafił co najmniej 55%, to dodajemy mu “floor”: średnia liczba prób na sezon × 76% (bo karne wpadają średnio w 76% przypadków).

Np. Kane: bierze wszystkie karne Bayernu, ma 10 na 10 w 25/26, projekcja karnych = 8.6 goli rocznie. To jest jego “pewniak”.

Jeśli ktoś stracił rolę takera (niska konwersja, mało prób) — floor = 0. Stąd np. Guirassy nie dostaje już bonusa z karnych mimo że brał je rok temu.

11. Puchary europejskie

Więcej meczów = więcej rotacji w lidze = mniej minut dla startera. Nie rozróżniamy “wypadł w grupie” od “doszedł do finału” — traktujemy jednakowo.

12. Czego NIE uwzględniamy (yet)

Sygnały które wiemy że mają wpływ, ale jeszcze ich nie mamy:

• Letnie transfery 2026 — dopiero w sierpniu będziemy wiedzieć kto gdzie gra.
• Zmiana trenera w klubie — nowy trener latem 2026 = kompletnie inne ustawienie, inne role. Pod starym trenerem gość rozpierdalał; pod nowym — chuj wie.
• Utrata top-asystenta — jeśli asystent piłkarza (np. Olise dla Kane'a) odszedł/został sprzedany, napastnik dostanie mniej dobrych podań i strzeli mniej goli.
• Wzmocnienie/osłabienie kadry — klub kupił nowego napastnika = konkurencja i mniej minut. Klub sprzedał zawodnika ofensywnego = gorsza kreacja, mniej okazji.
• Zmiana klubu przez samego zawodnika — nawet w tej samej lidze, adaptacja w nowym zespole kosztuje (np. Isak Newcastle→Liverpool: 2 gole w 11 meczach).
• Kontrakt zawodnika — ostatni rok kontraktu bywa “lame duck” (zjazd formy jak Salah w 25/26) albo odwrotnie, “contract year boost”. Obecnie nie rozróżniamy.
• Konkretne kontuzje — widzimy tylko że ktoś mało gra, nie wiemy dlaczego.
• Kto dziedziczy rolę #9 — gdy klub sprzeda napastnika, nie wiemy komu to pomoże.
• Styl piłkarza — obecnie ta sama krzywa wieku dla wszystkich, choć szybcy skrzydłowi starzeją się szybciej niż klasyczni napastnicy w polu karnym.

13. Co można pokręcić (do dyskusji)

Każda liczba w tym modelu to decyzja. Jeśli widzicie coś co “nie pasuje”, to pewnie dlatego że któraś z tych decyzji jest źle dobrana. Lista rzeczy do dyskusji:

1. Wagi sezonów (35/30/23/12) — bardziej pamiętamy stare czy bardziej reagujemy na nowe?
2. 70/30 blend — na ile ufamy długoterminowemu modelowi a na ile aktualnej formie
3. Kara wieku — czy 33-latek rzeczywiście dostaje −10% czy powinno być ostrzej
4. Siła klubu — obecnie max +/- 20%. Czy Real/Bayern/PSG mają naprawdę +30% efekt?
5. Kary puchary (−7/−3/−1) — czy UCL naprawdę boli tak mało
6. Progi dostępności — gdzie jest granica “starter” vs “rotacja”
7. Progi regularności — jak ostro karać hat-trickowatych
8. Warunki karnych — czy wymagamy 3 prób (może 5)?
9. Model skuteczności — czy mocno ciągniemy do średniej czy pozwalamy na “true finisher”
10. Kary skrótów — rola, regularność, xG-regresja — czy są w dobrej skali?

14. Propozycje od kolegów

Lista nowych sygnałów zgłoszonych przez komitet, w kolejce do implementacji w czerwcu-lipcu (po letnim oknie):

1. Zmiana trenera — flaga “nowy trener lato 2026” i kara ~−5% (nieprzewidywalne ustawienia, nowa hierarchia, okres adaptacji)
2. Top-asystent odszedł — dla każdego napastnika sprawdzić top-2 asystentów 25/26 i czy wciąż są w klubie. Jeśli jeden odszedł: −8%. Jeśli obaj: −15%.
3. Zawodnik zmienił klub — nawet w tej samej lidze, rok 1 ma karę adaptacji −10%. Obecnie flaga LEAGUE_CHANGE jest wyświetlana ale bez kary — do aktywacji po letnim oknie.
4. Klub kupił nowego napastnika — konkurencja o minuty dla obecnego #9. Jeśli nowy ma historię 15+ goli: −12% minut dla obecnego startera.
5. Kontrakt kończy się 30.06.2027 — “lame duck” flaga; nie aplikujemy kary bo może działać w obie strony (Salah 25/26 zjazd vs “contract year boost”), ale pokazujemy.

14. Skąd bierzemy dane

• Sofascore — wszystkie liczby (gole, strzały, xG, karne, minuty)
• Flashscore — pozycja napastnik/pomocnik (bo tak mówi regulamin)
• 13 lig regulaminowych + 6 “donor” (Saudi, MLS, Brasil, J1, Qatar, China) — donorzy tylko jako historia (np. gdy ktoś wraca z Saudi do Europy)
• 4 sezony wstecz (22/23 → dziś)